धनकुटामा कुलबोटको अनुसन्धान शुरु

  • आश्विन ३, २०७६
  • ४९० पटक पढिएको
  • प्रदेश पोर्टल
alt

धनकुटाः थोरै लागानीमा किसान आफैंले भण्डारण गर्न मिल्ने कुलबोट अर्थात् चिस्यान भण्डारण प्रविधिको विकास गर्न राष्ट्रिय सुन्तला जात अनुसन्धान कार्यक्रम पारीपात्लेका कृषि वैज्ञानिक जुटेका छन् ।
सुन्तला, कागतीजस्ता अमिला जातका फलफूललाई सिजनको बेला भण्डारण गरी अफसिजनमा निकाल्न मिल्ने गरी चिस्यान भण्डार ‘कुलबोट’ प्रविधिको अनुसन्धान शुरु भएको हो । कुलबोट प्रविधि जडान पछि तापक्रमलाई शून्य डिग्रीसम्म नियन्त्रण गरिदिन्छ । यो प्रविधिले कति तामक्रम आवश्यक पर्ने हो त्यति नै बनाइदिन्छ । सुन्तला लगायत अमिलो जातका फलफूल भण्डारणको लागि न्यूनतम ८ देखि १२ डिग्रीसम्म तापक्रम आवश्यक पर्छ । आर्द्रता ८५ प्रतिशतभन्दा माथि चाहिन्छ । सामान्य कोठामा बाहिरको तापक्रम भित्र नछिर्ने गरी यो एउटा मेसिन जडान गरेर यो निर्माण गर्न सकिन्छ ।
३ लाख रुपैयाँसम्मको लागतमा निर्माण गर्न सकिने यो ‘कुलबोट’ प्रविधिमा बढीमा २ टनसम्म स्टोर गर्न मिल्ने राष्ट्रिय सुन्तला जात कार्यक्रम पारीपात्लेका वरिष्ठ वैज्ञानिक डा. उमेशकुमार आचार्यले जनाए । यो प्रविधिको पूरा गर्न ८ महिना समय लाने गर्छ । चैतसम्म अनुसन्धान पूरा भइसक्नेछ ।
कुलबोट प्रविधि सफल भएमा तीन देखि चार महिनासम्म स्वाद, आकार र गुणस्तर नबिग्रिने गरी भण्डारण गर्न मिल्छ । ‘अहिले हामी परीक्षणको क्रममा छौं । रहन्छ रहँदैन अहिलै नै भन्न सक्दैनौं’, उनले भने, ‘यदि प्रमाणित भएको खण्डमा हामी किसानलाई सिफारिश गर्छाैं ।’
कुलस्टोरभित्र अहिले तराईमा फल्ने कागतीलाई परीक्षणको रूपमा प्रयोग गरिएको छ । पारीपात्लेमा नै भदौ महिनामा पाक्ने सुन्तलाको रूपमा विकास गरेको उन्सु जातको सुन्तलालाई स्टोरेज गरेर परीक्षण गरिनेछ ।
१०÷१२ टन फलफूल कोल्डस्टोर बनाएर स्टोर गर्दा लागत महङ्गो पर्छ । मध्यमस्तरका किसानले यस्तो प्रविधि प्रयोग गर्न सक्दैनन । लागतको हिसाबले सस्तो कुलस्टोरेस् प्रविधि मध्यमस्तरका किसानका लागि उपयोगी हुन सक्छ । लागतको हिसाबले ३ लाख रुपैयाँभन्दा बढी खर्च नलाग्न सक्छ । यो प्रविधिमा बढीमा २ टनसम्म स्टोर गर्न मिल्छ ।
कृषि मन्त्रालयको पछिल्लो तथ्याङ्कअनुसार आर्थिक वर्ष २०७३÷७४ मा सुन्तला जात बालीको कुल क्षेत्रफल ४६ हजार ३ सय २८ हेक्टर रहेको छ । कुल उत्पादन २ लाख ३९ हजार ७ सय ७३ मेट्रिकटन भएको थियो । अमिलो जातको फलफूलको खेती विशेष गरी मध्यपहाडी क्षेत्रमा हुने गरेको छ ।

 

प्रतिक्रिया दिनुहोस

आज देशभर एक हजार दुई सय ५५ संक्रमित थपिए, २५ जनाको मृत्यु

इटहरीः आज देशभर एक हजार दुई सय ५५ जना नयाँ कोरोना संक्रमितको पहिचान भएको छ । यससँगै संक्रमितको कुल ...

अफगानिस्तान अशान्तिः कार बम आक्रमणमा कैयौँ सुरक्षाकर्मीको मृत्यु

अफगानिस्तानको एउटा सैन्य शिविरमा गराइएको एउटा कार बम आक्रमणमा कम्तीमा ३० जना सुरक्षाकर्मीहरूको मृत्य ...

प्रदेश १ मा ४२१ जना संक्रमणमुक्त, १७७ संक्रमित थपिए

इटहरीः पछिल्लो २४ घण्टामा प्रदेश १ मा ४२१ ज्ना कोरोना संक्रमणमुक्त भएका छन् । होमआईसोलेसनबाट ३८६, न ...

इष्ट टुरिजम इभेन्ट म्यानेजमेन्ट एण्ड मिडिया प्रालिद्धारा प्रकाशित

प्रदेश पोर्टल डटकम

इटहरी उपमहानगरपालिका, सुनसरी, कोशी, नेपाल

  • कम्पनी दर्ता नं. १९४७९७/०७५/०७६
  • स्थायी लेखा नं. ६०६६४३६५८
  • सूचना विभाग दर्ता नं. ९३०/०७५–०७६
  • प्रेस काउन्सिल दर्ता नं. १७१/०७५–०७६
  • फोन नं.: +९७७ २५ ५८२६९०
  • मोबाइल नं.: +९७७ ९८४२०३७४०२
  • इमेल: [email protected]
  • प्रधान सम्पादक: राजेश विद्रोही
  • प्रबन्धकः देवान किराती
  • प्रबन्ध सम्पादकः प्रेमप्रसाद बास्तोला
  • अंग्रेजी डेस्क प्रमुखः विराट अनुपम
  • फाेटाे पत्रकारः गुरू ढकाल, वुलेट खतिवडा
  • संवाददाताः कविराज घिमिरे (धनकुटा)
  •   नमिन ढकाल (इलाम)
  •  राजन ठटाल (खोटागं)
  •   बाबुराम वास्ताेला (संखुवासभा)
  • स्वास्थ्य पृष्ठ संयोजकःडा. सुर्यबहादुर पराजुली (एमडी)
  • लोकसेवा पृष्ठ संयोजकः अनिल पोख्रेल (नायब सुब्बा)

Copyright © 2018 / 2020 - pradeshportal.com All rights reserved